Að byrja
Sendlar og bílstjórar: að vinna fyrir vettvang sem verktaki
Heimsendingar og akstur eru meðal algengustu leiðanna inn í sjálfstætt starf á Íslandi. Greiðslurnar koma vikulega frá vettvangi, en Skatturinn lítur á þig sem rekstraraðila með sömu skyldur og annan verktaka. Hér er hvernig þú stendur skil á þessu án þess að það éti upp tekjurnar.
- Uppfært
- Heimildir yfirfarnar
- Tekjuár
- 2026
Sendill eða bílstjóri sem vinnur fyrir vettvang sem verktaki á Íslandi skráir sig á launagreiðendaskrá, reiknar sér mánaðarlegt endurgjald af greiðslunum, greiðir af því staðgreiðslu, 15,5% lífeyrisiðgjald og 6,35% tryggingagjald, og skráir sig á VSK-skrá þegar velta fer yfir 2.000.000 kr. á 12 mánuðum, því sendlaþjónusta er VSK-skyld í 24% þrepi. Bíl-, hjóla- og símakostnaður er frádráttarbær í hlutfalli við rekstrarnotkun með akstursdagbók og kvittunum.
Lykiltölur
- Skráning
- RSK 5.02, 8 dögum fyrir upphaf
- VSK
- 24% þrep, skráning yfir 2.000.000 kr. veltu
- sendlaþjónusta er VSK-skyld
- Launatengd gjöld
- 11,5% + 6,35% + 0,1%
- af reiknuðu endurgjaldi
- Bílkostnaður
- hlutfall rekstrarnotkunar
- akstursdagbók, RSK 4.03
- Réttindi
- miðast við reiknað endurgjald
Verktaki, ekki starfsmaður vettvangsins
Þegar þú tekur að þér sendiferðir gegn greiðslu frá vettvangi ert þú í flestum tilvikum sjálfstætt starfandi: þú velur vaktir, notar eigið farartæki og berð kostnaðinn. Vettvangurinn dregur ekki skatt af greiðslunum. Það þýðir að allt sem kemur inn er fyrir skatta og gjöld og þú þarft sjálf/ur að leggja til hliðar fyrir þeim. Ef vettvangurinn stýrir vinnunni eins og vinnuveitandi getur samt komið til skoðunar hvort um ráðningarsamband sé að ræða; sjá verktaki eða launþegi.
Fyrstu skrefin
- Skráning á launagreiðendaskrá með RSK 5.02 eigi síðar en 8 dögum áður en þú byrjar.
- Starfaflokkur og reiknað endurgjald. Veldu flokkinn sem á við akstur og sendlaþjónustu í reglum Skattsins um reiknað endurgjald og skráðu mánaðarleg laun sem endurspegla vinnutímann.
- Lífeyrissjóður. Veldu sjóð; iðgjaldið er 4% + 11,5% af reiknuðu endurgjaldi.
- VSK-skrá þegar velta stefnir yfir 2.000.000 kr. á 12 mánuðum. Sendlaþjónusta og vöruflutningar innanlands eru VSK-skyld þjónusta í 24% þrepi; ólíkt fólksflutningum sem eru undanþegnir.
Greiðslurnar og reiknað endurgjald
Vettvangurinn greiðir oft vikulega og sendir uppgjör með þjónustugjaldi sínu dregnu frá. Fyrir Skattinn skiptir mánaðarleg samtala máli: hún er veltan þín. Af henni reiknar þú þér endurgjald að lágmarki samkvæmt flokki og greiðir launatengd gjöld og staðgreiðslu. Dæmi með 450.000 kr. í uppgjörum á mánuði og sömu fjárhæð sem reiknað endurgjald: mótframlag 51.750 kr., tryggingagjald 31.861 kr., iðgjald 18.000 kr., staðgreiðsla 63.545 kr. eftir persónuafslátt. Notaðu launareiknivélina fyrir þínar tölur.
VSK á uppgjörum vettvangs
Ef þú ert á VSK-skrá er þóknun þín fyrir sendiferðir VSK-skyld sala. Það fer eftir uppgjörsfyrirkomulagi vettvangsins hvort hann gefur út reikning fyrir þína hönd (sjálfsútgáfa) eða þú gefur út reikning á hann; í báðum tilvikum þarf VSK að koma fram. Þjónustugjald vettvangsins er aðföng hjá þér. Ef vettvangurinn er erlendur getur gjaldið borið VSK í innkaupum sem þú reiknar sjálf/ur. Fáðu skýr svör frá vettvanginum um hvernig uppgjörið er sett upp gagnvart VSK áður en þú skráir þig.
Bíll, hjól og sími
Kostnaður sem gengur til að afla teknanna er frádráttarbær í hlutfalli við rekstrarnotkun:
- Bíll: eldsneyti, tryggingar, viðhald, bifreiðagjöld og fyrning, skipt eftir hlutfalli rekstrarnotkunar samkvæmt akstursdagbók. Skilað með rekstraryfirliti fólksbifreiðar (RSK 4.03). Sjá bílkostnað.
- Hjól og rafskútur: kaupverð og viðhald; dýrari tæki eru fyrnd yfir nokkur ár.
- Sími og gagnamagn: rekstrarhlutfall með rökstuðningi.
- Hlífðarfatnaður, töskur, hleðslutæki: að fullu ef einungis notað í vinnu.
Kvittanir og akstursdagbók frá fyrsta degi eru það sem gerir frádráttinn haldbæran. Athugaðu líka hjá tryggingafélaginu að bíltryggingin nái yfir atvinnuakstur.
Réttindin þín
Tryggingagjaldið og lífeyrisiðgjöldin gefa rétt til atvinnuleysisbóta, fæðingarorlofs, sjúkradagpeninga og lífeyris, en fjárhæðirnar miðast við reiknað endurgjald. Lágt reiknað endurgjald sparar skatt í dag og kostar réttindi á morgun. Sjá réttindi sjálfstætt starfandi.
Mánaðarleg rútína
- Safna uppgjörum vettvangsins og skrá veltuna.
- Skilagrein staðgreiðslu og tryggingagjalds fyrir 15. næsta mánaðar; iðgjald til lífeyrissjóðs.
- VSK-skýrsla á tveggja mánaða fresti ef á VSK-skrá.
- Kvittanir og akstur skráð jafnóðum.
Fustle heldur utan um veltu, kostnað og launaútreikninga með tölum ársins; Laun sveigjanleg áskrift kostar 4% af mótteknum greiðslum, að hámarki 13.900 kr. á mánuði + VSK, og er 0 kr. í mánuði án greiðslna.
Algengar spurningar
Vettvangurinn dregur ekki skatt af greiðslunum. Skulda ég þá skatt?
Já. Greiðslurnar eru velta rekstrarins fyrir skatta. Þú reiknar þér endurgjald af þeim og skilar staðgreiðslu, tryggingagjaldi og lífeyrisiðgjöldum mánaðarlega. Gott viðmið er að leggja strax til hliðar um 35–40% af hverri greiðslu þar til fyrsta skilagreinin sýnir raunverulegu töluna.
Þarf ég að vera á VSK-skrá sem sendill?
Þegar VSK-skyld velta fer yfir 2.000.000 kr. á 12 mánuðum, já. Sendlaþjónusta er í 24% þrepi. Undir mörkunum er skráning valfrjáls; hún getur borgað sig ef þú hefur mikinn innskatt af bíl og búnaði og vettvangurinn er á VSK-skrá.
Má ég draga allan bílkostnaðinn frá?
Aðeins rekstrarhlutann. Ef bíllinn er líka notaður persónulega skiptir þú kostnaðinum eftir hlutfalli í akstursdagbók. Áætlaður flatur frádráttur án dagbókar er ekki tekinn til greina.
Er ég tryggð/ur ef ég slasast í sendiferð?
Slysatrygging almannatrygginga nær til slysa við vinnu þegar tryggingagjald er greitt af reiknuðu endurgjaldi. Bíltrygging þarf að ná yfir atvinnuakstur; venjuleg einkatrygging gerir það ekki alltaf.
Heimildir
- Skatturinn — launagreiðendaskráskatturinn.is/atvinnurekstur/ad-hefja-rekstur/launagreidendaskra/
- Skatturinn — reiknað endurgjald 2026, viðmiðunarflokkarskatturinn.is/atvinnurekstur/stadgreidsla-og-reiknad-endurgjald/reiknad-endurgjald/2026/reiknad-endurgjald-2026
- Skatturinn — almennt um virðisaukaskattskatturinn.is/atvinnurekstur/virdisaukaskattur/almennt-um-vsk/
- Skatturinn — skráning á virðisaukaskattsskráskatturinn.is/atvinnurekstur/virdisaukaskattur/skraning-a-vsk-skra
- RSK 4.03 — rekstraryfirlit fólksbifreiðar 2026 (PDF)skatturinn.is/media/rsk04/rsk_0403_2026.is.pdf
- Skatturinn — tryggingagjaldskatturinn.is/atvinnurekstur/skattar-og-gjold/tryggingagjald
- Lög um virðisaukaskatt nr. 50/1988althingi.is/lagas/nuna/1988050.html
- Lög um tekjuskatt nr. 90/2003, 31. gr. (rekstrarkostnaður)althingi.is/lagas/nuna/2003090.html#G31
Almenn fræðsla, ekki ráðgjöf um þín mál. Skatturinn og aðrar stofnanir meta hvert tilvik. Athugaðu dagsetningu yfirferðar og heimildir áður en þú byggir á tölum.
Tengt efni
- Að byrjaAð vera verktaki á ÍslandiHeildarleiðarvísir fyrir verktaka og sjálfstætt starfandi á Íslandi 2026: skráning hjá Skattinum, reiknað endurgjald, skattþrep, tryggingagjald 6,35%, lífeyrir 15,5%, VSK, bókhald og réttindi. Með heimildum.
- Kostnaður og frádrátturBílakostnaður byrjar á því að vita hvernig bíllinn er notaður.Aðgreindu einkaakstur og rekstrarakstur, safnaðu kvittunum og undirbúðu yfirferð bílakostnaðar. Skýr gögn áður en frádráttur er reiknaður.
- SkattarReiknað endurgjald er ekki það sama og reikningsfjárhæðin.Hvað er reiknað endurgjald og hvernig tengist það sjálfstæðu starfi? Fáðu skýra skýringu og leið að gildandi viðmiðum Skattsins.
- VirðisaukaskatturVirðisaukaskattur (VSK) fyrir sjálfstætt starfandiVirðisaukaskattur fyrir sjálfstætt starfandi á Íslandi: þegar skráning verður skylda (2.000.000 kr. velta), hvenær 24% eða 11% gildir, hvað er undanþegið, hvernig innskattur er dreginn frá og gjalddagar VSK-skýrslna.
- RéttindiRéttindi sjálfstætt starfandi: hvað gjöldin gefa þérHvaða rétt ávinnur verktaki sér með tryggingagjaldi og lífeyrisiðgjöldum? Atvinnuleysisbætur, fæðingarorlof, sjúkradagpeningar, slysatrygging, örorku- og ellilífeyrir. Skilyrðin og af hverju reiknað endurgjald ræður fjárhæðunum.
- ReiknivélarLaunareiknivél fyrir verktakaReiknaðu hvað þú fáir útborgað af reikningi sem verktaki á Íslandi 2026, eða hvað þú þurfir að rukka fyrir ákveðin laun. Skattþrep, persónuafsláttur, lífeyrir og tryggingagjald í einum útreikningi.
Hvar kemur Fustle að?
Skráðu vinnuna og gerðu reikning. Þjónustan sem þú velur ræður hvaða aðstoð fylgir.